تغییرات شدید اقلیمی در سالهای اخیر فشار زیادی روی درختان باغی وارد کرده است. این استرسها میتوانند عملکرد و عمر اقتصادی درختان را کاهش دهند.
در این مقاله، با تکیه بر دانش فنی و تجربههای عملی خود، راهکارهای کاربردی برای مدیریت این فشارها و استفاده مؤثر از کود پاییزه (فروت ست) ارائه میکنیم.
در انتهای مقاله، پکیج ویژه مقابله با این مشکل و بخش ارسال سؤال و دریافت مشاوره رایگان برای شما آماده است.
تأثیر افزایش متوسط دما روی درختان باغی
افزایش متوسط دما متاسفانه در عمده موارد تاثیرات مخربی روی درختان در باعات دارد، اگر بخواهیم به مهمترین این اثرات بپردازیم به دو مورد زیر خواهیم رسید که در ادامه به دقت این موارد رو بررسی خواهیم کرد.
- اثرات مستقیم روی رشد و عملکرد
- پیامدهای اقتصادی و کاهش عمر مفید درختان
اثرات مستقیم روی رشد و عملکرد
معمولا افزایش دما در باغات باعث افزایش رشد و توسعه، مخصوصا افزایش رشد و توسعه اندام سبز می شود، ولی اگر این افزایش دما بیشتر از آستانه تحمل درختان باشد نه تنها هیچ تاثیر مثبتی روی رشد اندام سبز و باردهی درختان نخواهد داشت، بلکه باعث کاهش شدید رشد طولی و حتی کاهش سطح اندام سبز در درختان خواهد شد. یکی از بارزترین این مشکلات مشکل ریزبرگی است که متاسفانه در سال های اخیر در اکثر باغات مشاهده می شود.
همیشه افزایش متوسط دما با افزایش میزان شوری همراه است، این بدان علت است که سطح تبخیر و نیاز به آبیاری در باغات در روزها گرم به شدت افزایش پیدا می کند که این افزایش یعنی افزایش حجم پسماندهای ناشی از تبخیر آب در سطح خاک و نفوذ این پسماندها و املاح به آبهای مورد استفاده در آبیاری و در نهایت افزایش شوری در خاک اطراف ریشه و حتی در خود ریشه درختان. افزایش شوری همیشه باعث افت شدید عملکرد در درختان می شود.
پیامدهای اقتصادی و کاهش عمر مفید درختان
هدف اصلی از کاشت و پرورش درختان در باغات، فروش میوه است، هر عاملی که روی این مورد تاثیر منفی داشته باشد باعث ایجاد ضرر برای باغدار خواهد شد، افزایش متوسط دما در باغات و به دنبال آن افزایش شوری و کاهش فعالیت درخت مستقیما روی حجم باردهی و عمر اقتصادی درختان تاثیر منفی خواهد داشت. این تاثیر به حدی جدی است که یکی از علل اصلی کاهش معنادار باغدار در سال های اخیر همین بحث افزایش متوسط دمای سالیانه است.
تأثیر افزایش متوسط دما روی خاک و ریشهها
افزایش متوسط دما روی تمای قسمتهای درختان تاثیرات منفی دارد ولی این تاثیر روی خاک و ریشه درختان بیشتر از سایر قسمتهاست. البته باید دقت داشته باشیم که تغییرات در خاک و ریشه روی تمامی قسمتهای درختان تاثیر گذار است در ادامه به بررسی این تاثیرات از زوایای مختلف خواهیم پرداخت.
تغییرات شیمیایی و فیزیکی خاک
دمای محیط یکی عوامل ایجاد تغییرات در ساختار خاک است، علت بیدار شدن خاک در بهار و شروع فعالیت میکروارگانیسم ها و به دنبال آن بیدار شدن درختان و شروع رشد گیاهان یکی از بارزترین این تغییرات است. اما اگر این افزایش دما بیش از حد استاندارد باشد و بدتر از آن مداوم باشد، باعث ایجاد تغییرات شیمیایی و حتی فیزیکی در خاک مخصوصا خاک اطراف ریشه می شود که این تغییرات عمدتا روی فعالیت ریشه اثرات مخربی دارد و باعث افت عملکرد و حتی از بین رفت ریشه در میان مدت و بلند مدت می شود.
مشکلات ریشه و جذب مواد مغذی
افزایش متوسط دما روی فعالیت ریشه و جذب مواد تاثیرات بسیار مخربی خواهد داشت، چرا که نه تنها میزان شوری خاک اطراف ریشه به دلیل افزایش سطح تبخیر روز به روز بیشتر خواهد شد بلکه میزان جذب از ریشه هم به دلیل افزایش دمای متوسط محیط و بسته شدن دریچه های لوبیایی برگها کاهش معناداری خواهد داشت. همانطور که می دانید عامل اصلی جذب و حرکت مواد از ریشه به طرف اندام سبز تعرق و خارج شدن بخار آب از دریچه های لوبیایی شکل در برگهاست. البته این عامل روی فشار تورژسانسی هم تاثیرات مخربی دارد که در ادامه به تفضیل این مورد رو هم توضیح خواهیم داد.
تأثیر افزایش متوسط دما روی مصرف آب در باغات
اولین چیزی که در افزایش دما دچار تغییرات جدی می شود، مصرف آب و نیاز آبی در درختان است چرا که دما رابطه مستقیمی با مصرف آب دارد. در ادامه به بررسی دو عامل اصلی در این خصوص خواهیم پرداخت.
افزایش نیاز آبی
اولین چیزی که در افزایش متوسط دما تحت تاثیر قرار می گیرد افزایش نیاز آبی است، هر چقدر دما افزایش پیدا کند به همان میزان سطح تبخیر هم بیشتر خواهد شد و این افزایش یعنی بیشتر شدن نیاز آبی درخت و بیشتر شدن دفعات آبیاری. متاسفانه در زمانی که ما دچار افزایش متوسط دما یا به زبان ساده گرمتر شدن هوا هستیم، اولین مشکلی که خودنمایی می کند مشکل کم آبی است، به زبان ساده افزایش میزان نیاز آبی از یک طرف و کاهش توان آبیاری از طرف دیگر باعث بروز استرس های بسیار جدی در باغات و حتی از بین رفتن درختان در باغات می شوند.
کاهش بازدهی آبیاری و مدیریت منابع
یکی دیگر از مشکلات در زمان افزایش متوسط دما، افت شدید راندمان آبیاری در باغات است، به دلیل افزایش دمای خاک، افزایش میزان املاح موجود در خاک مخصوصا خاک اطراف ریشه بازدهی آبیاری ها در باغات افت معناداری پیدا می کند. به دلیل وجود محدودیت های زیاد در حجم و دفعات آبیاری در این مواقع آسیب های جدی به درختان وارد می شود و با وجود آبیاری درختان، درختان همیشه تشنه هستند و این علائم بصورت دائمی روی درختان مشاهده می شود.
شوری خاک و اثر آن روی درختان
یکی از بارزترین نشانه ها و یا به عبارتی اثرات افزایش متوسط دما در باغات همین افزایش شوری خاک است، همانطور که در بالا هم اشاره شد، به دلیل افزایش میزان تبخیر از یک طرف و افزایش املاح موجود در آب های مورد استفاده در آبیاری از طرف دیگر بعد از افزایش متوسط دما شوری خاک به شدت افزایش می یابد. در ادامه به بررسی مضرات این افزایش خواهیم پرداخت.
تعریف سطح شوری خاک
قبل از هر چیز بهتره که در خصوص سطح شوری در خاک یک توضیحات ارائه بدیم. همانطور که می دانید به دلیل استفاده مکرر از کودها شیمیایی و وجود مقداری املاح در آب مورد استفاده در آبیاری همیشه مقداری شوری در خاک اطراف ریشه وجود دارد، ولی به دلیل انجام آبیاری های منظم و انجام کارهایی مثل شخم و پابیل کردن خاک اطراف ریشه در باغات این شوری از محدوده ریشه دور شده و در لایه های پایینی خاک دپو می شوند. عمقی که این لایه شوری قرار داره سطح شوری گفته میشه. هرچقدر این سطح شوری دورتر از ریشه باشه به همان میزان هم اثرات مخرب اون روی ریشه کمتر خواهد بود.
تأثیر شوری بر رشد و کیفیت محصول
شوری روی فعالیت ریشه و به طبع اون رشد و کیفیت محصول تاثیر منفی و مخربی داره، هر چقدر میزان شوری در خاک و آب مورد استفاده در باغات کمتر باشه به همان میزان کمیت و کیفیت درختان و میوه های تولیدی بیشتر خواهد شد. در افزایش متوسط دما در باغات متاسفانه میزان شوری به شدت افزایش پیدا می کنه و این افزایش باعث افت شدید کمی و کیفی محصول خواهد شد.
فشار تورژسانسی و اثر آن بر سلامت درختان
اگه بخواییم فشار تورژسانسی رو در درختان به زبان ساده تعریف کنیم به این جمع بندی می رسیم:
این فشار به دلیل جذب آب از ریشه و تزریق اون به داخل سلول ها و فضای بین سلولی در ساختارهای گیاهی اتفاق می افته، همانطور که می دونید گیاهان چیزی به نام اسکلت یا همون استخوان بندی که ما داریم رو ندارن به جاش گیاهان به کمک همین فشار تورژسانی می تونند ساختار خودشون رو شکل بدن و حفظ می کنند عامل اصلی این فرآیند پیوندهای هیدروژنی موجود در آب است.
نشانهها و اثرات روی عملکرد درخت
یک گیاه زمانی می تونه فعالیت های حیاتی مثل:
- جذب مواد از ریشه
- انجام تقسیمات سلولی
- ایجاد مقاومت در برابر استرس های محیطی مثل افزایش دما یا حمله آفات و بیمارها
- حفظ ساختار برگ، ریشه و شاخه ها
رو به خوبی انجام بده که فشار تورژسانسی متناسب و خوبی داشته باشه. زمانیکه متوسط دما افزایش پیدا می کنه، به دلیل افت شدید میزان آب در داخل ساختار گیاه، فشار تورژسانسی هم دستخوش تغییرات زیادی میشه و باعث افت شدید تمامی عملکردهای مربتط با این موضوع میشه.
راهکارهای عملی کاویان رشد در پاییز
اگر بخواهیم از یک راهکار خوب جواب بگیریم باید شرایط محیطی کشت را هم در نظر بگیریم، ما در این مقاله به دنبال به حداقل رساندن آسیب های ناشی از افزایش دما در فصل گرما با استفاده از کوددهی در فصل پاییز و قبل از شروع خزان هستیم، پس باید راهکاری متناسب با این دوره را ارائه دهیم، بهترین راهکار در این دوره استفاده از نسخه پاییزه یا همان پکیج کود پاییزه است تا با تامین احتیاجات کودی در این فصل از آسیب های ناشی از استرس محیطی افزایش دما تا حد امکان بکاهیم.
نتایج واقعی باغداران با پکیجهای کاویان رشد
در طی سالهای گذشته در مناطقی مثل:
- سمیرم در اصفهان
- ارومیه – خوی – نقده در آذربایجان غربی
- مراغه – بناب – میانه در آذربایجان شرقی
- آبسرد در استان تهران
- چهارباغ و چهاردنگه در استان البرز
- رشت در استان گیلان
- ساری – نکا در استان مازنداران
و چندین و چند شهر در استانهای مختلف در انواع باغات:
- سردسیری
- گرمسیری
- و معتدل
نتایج بسیار فوق العاده ای در استفاده از پکیج مخصوص کود پاییزه گرفته اند.
جمعبندی و توصیههای نهایی برای باغداران
ما به شما باغداران و کارشناسان عزیز توصیه موکد داریم که حتما از نسخه کودی پاییزه یا همان فروت ست پاییزه استفاده تا استرس ها و ضررهای ناشی از افزایش دما در یک تابستان داغ برای درختان را به حداقل برسانید تا بتوانید در سال آینده درختانی پربار با طول عمر اقتصادی بلند مدت باشید، البته به این نکته هم دقت داشته باشید که از هر کودی و به هر شکلی نباید از کودها به عنوان کود پاییزه یا همان فروت ست پاییزه استفاده کنید.
چنانچه در این خصوص یا سایر مواردی اشکال یا موردی داشتید می توانید از خدمات مشاوره ای رایگان کاویان رشد استفاده کنید برای این منظور کافیست فرم زیر را تکمیل و برای ما ارسال کنید.
ضمنا برای خرید پکیج کود پاییزه یا همان فروت ست پاییزه روی لینک زیر کلیک کنید.
سئوالات متداول
۱. چرا استفاده از کود پاییزه (فروت ست) بعد از تابستان گرم ضروری است؟
افزایش دمای هوا و تغییرات اقلیمی باعث ایجاد استرس شدید در درختان و کاهش عملکرد آنها میشود. کود پاییزه با تأمین عناصر مورد نیاز در زمان مناسب، به درخت کمک میکند تا خود را برای زمستان و فصل بعدی رشد آماده کرده و از آسیبهای گرمای تابستان بهبود یابد.
۲. افزایش دمای متوسط چگونه روی درختان باغی اثر میگذارد؟
افزایش دما ابتدا رشد اندام سبز را تحریک میکند، اما در صورت عبور از آستانه تحمل، موجب ریزبرگی، کاهش رشد طولی و افت عملکرد میشود. همچنین افزایش دما باعث شوری خاک و کاهش جذب مواد غذایی از ریشه میگردد.
۳. شوری خاک چه نقشی در کاهش عملکرد درختان دارد؟
افزایش شوری خاک در اثر تبخیر بالا و آبیاری نامناسب، جذب آب و مواد غذایی را مختل میکند. این موضوع بهطور مستقیم بر کیفیت و کمیت میوهها تأثیر منفی دارد و در درازمدت عمر اقتصادی درخت را کاهش میدهد.
۴. فشار تورژسانسی چیست و چرا اهمیت دارد؟
فشار تورژسانسی همان نیرویی است که سلولهای گیاه را پر از آب نگه میدارد و باعث استحکام ساختار گیاه میشود. کاهش دما یا کمآبی باعث افت این فشار و در نتیجه ضعف عمومی گیاه، کاهش تقسیمات سلولی و افت مقاومت در برابر تنشها میگردد.
۵. بهترین راهکار برای کاهش اثرات گرما در باغات چیست؟
استفاده از پکیج کودی پاییزه (فروت ست پاییزه) شرکت کاویان رشد، پیش از خزان، مؤثرترین روش است. این برنامه کودی به درختان کمک میکند تا مواد غذایی ذخیره کرده و استرسهای ناشی از گرمای تابستان را جبران کنند، که نتایج مثبت آن در باغات مختلف کشور به اثبات رسیده است.